Hiển thị các bài đăng có nhãn poem. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn poem. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Tư, 18 tháng 3, 2009

Tiếng thở dài


Những cánh rừng trụi lá

Dòng sông khô

Tổ quốc loang lổ

Tổ quốc cháy sém

Tổ quốc … bật thành tiếng nấc


Người chào hàng bán rao chân lý

Sự thật biến thành đồ hộp

Kẻ hành khất cải biên bài hát cũ

Cơn bão quay vòng như điệp khúc

Lòng yêu đặt lên bàn cân


Trời đất mênh mông

Trời đất mênh mông

Trời đất mênh mông cho ai đây

Bạn bè đấm đá

Những giọt nước mắt chảy sau chiếc mặt nạ


Trời đất mênh mông

Trời đất mênh mông

Trời đất mênh mông cho ai đây


Trời đất mênh mông

Trời đất mênh mông

Trời đất mênh mông cho ai đây

Câu thơ nén trong lồng ngực

Bật ra thành tiếng thở dài


HOÀNG HẢI VÂN

1989

Thứ Năm, 19 tháng 2, 2009

Bài thơ hay nhất của Nguyễn Việt Chiến


Hôm đón anh Nguyễn Việt Chiến về nhà, tôi có chép lại một đoạn trong bài thơ dài của anh. Báo Văn Nghệ số ra ngày 21-2-2009 đã đăng hết bài thơ đó. Hôm nay báo đã phát hành, anh Chiến vừa vào Sài Gòn mang theo tặng tôi. Theo tôi, đây là bài thơ hay nhất của Nguyễn Việt Chiến.

Những ngôi chùa trong đêm

1

Mẹ đang cầu nguyện
mỏi mòn chuỗi hạt tháng năm

bóng mẹ in trên vách thời gian
như pho tượng tạc bằng nước mắt

Mẹ bảo : nước mắt ban ngày chảy xuôi đánh thức những ngôi đền
còn ban đêm nước mắt chảy ngược vào trong
thấm đến một miền đức tin cứu rỗi

bởi thế
trên gương mặt thời gian
trên gương mặt người đừoi
nước mắt không bao giờ ngừng chảy

rồi mẹ bảo : có ngôi đền chỉ làm bằng nước mắt
rồi mẹ bảo : có ngôi đền chỉ xây bằng đức tin
rồi mẹ bảo : có ngôi đến làm bằng lời cầu nguyện

rồi mẹ bảo : chiều xuống rồi về nhà đi con

2

Mẹ ơi !
đám mây lành kia là con trai của mẹ
dẫu ánh ngày đã tắt
mẹ vẫn nhận ra con dưới mái nhà này
mẹ vẫn nhận ra con
mùi mồ hôi bé bỏng quen thuộc
khi con chạy về từ một tuổi thơ xanh xao, còm cõi vì chiến tranh
dho đến ngày đám mây lành kia
dừng lại
trước một ngôi chùa

3

Một ngôi chùa lặng lẽ nở trong đêm
như một đóa sương trong vắt

khi những bông sen
như búp nhân từ của Đức Phật
đang lẳng lặng vén bóng đêm u ám
trên gương mặt nhẫn nhục của con người
trong một tiếng chuông sâu

4

Suốt đêm gió lạnh về
những pho tượng trầm ngâm trên bệ đá

các ông có thể bị cảm lạnh
vì dưới mái đêm này
chỉ duy nhất một ngọn nến mong manh

các ông suy ngẫm gì khiến bóng đêm mất ngủ
các ông dằn vặt gì làm bóng đêm đăm chiêu

suốt đêm gió lạnh về
nến đã tắt và các ông vẫn nín lặng như thế
suốt đêm gió lạnh về
nến đã tắt và các ông vẫn trầm ngâm như thế
ngước nhìn thế gian

5

Ở nơi cao sang nhất
hay ở nơi thấp hèn nhất
người luôn ở bên ta

người luôn nhìn ta với ánh mắt bao dung nhẫn nại
để hướng thiện và nâng đỡ ta lên

nà có nhiều khi người chẳng nói gì cả
như hư vô thấm vào hư vô
như vật chất thấm vào vật chất
như hơi thở thấm vào hơi thở
như phù sa thấm vào phù sa
như niềm tin thấm vào niềm tin

6

Miệt mài và bền bỉ
trong đêm
tiếng mõ tụng
con đường thiền bền bỉ

mỗi bước chân là một tiếng mõ
ngân lên thăm thẳm dưới sao trời

ngân lên
tiếng đất thở phập phồng trong tượng đất
ta không phải là hoàng hôn nơi bùn lầy
ta là phù sa của hy vọng

ngân lên
tiếng gỗ thở trầm tư trong tượng gỗ
ta là ngọn gió diệp lục của đại ngàn
ta không phải rêu tối dưới thung sâu

miệt mài và bền bỉ
tiếng mõ trong đêm
không tự nhận mình là đại ngàn
không tự ví mình là hy vọng
chỉ ngân lên
thăm thẳm sao trời

7

Tiếng hát đều đều và chậm rãi của người
như nước chảy trong đá
như trăng soi trong đá
như máu thức trong đá

tiếng hát mệt mỏi và tha thiết của người
đưa bàn tay lại gần một bàn tay
đưa ánh mắt lại gần một ánh mắt
đưa con người lại gần một con người

và chúng ta cất bước trên đường thẳm
trong tiếng hát đều đều và chậm rãi
trong tiếng hát thiết tha và mệt mỏi
hướng đến những ngôi chùa trong đêm

nơi máu thức trong đá
nơi trăng soi trong đá
nơi nước chảy trong đá

8

Mẹ ngồi, hai vạt áo nâu
Hương ba nén thắp, khói cầu nguyện bay
Ngoài kia tiếng vạc khô gầy
Sao dăm mảnh vỡ, gió day dứt lùa

Nghe như vọng tự ngàn xưa
Trong sương khói tiếng mõ chùa đêm đêm
Những ai trở lại thiên nhiên
Lánh đời về dưới cửa thiền những ai

Đức tin ở một ngày mai
Những tượng đất hát, những đền đài thiêng
Đạp qua khổ nhục oán hèn
Đạp qua dục vọng, cháy lên Niết bàn

Đêm nay, ba nén hương tàn
Nước trong một chén, kinh ngàn lời ru
Mẹ tôi, vạt áo nâu xưa
Tay thành kính chắp, khói mờ dương gian

NGUYỄN VIỆT CHIẾN

Bài liên quan :
Chiều xuống rồi về nhà đi con

Thứ Sáu, 2 tháng 1, 2009

Lời mẹ dặn

Phùng Quán


Bỗng dưng tui nhẩm lại bài "Lời mẹ dặn". Bài thơ này đã đăng ở Hà Nội năm 1957, một thời gian dài sau đó nó không được in lại. Mãi cho đến sau khi đất nước ĐỔI MỚI, nó mới được in một cách hợp pháp trong các tuyển tập văn thơ Phùng Quán.


Tôi mồ côi cha năm hai tuổi
Mẹ tôi thương con không lấy chồng
Trồng dâu, nuôi tằm, dệt vải
Nuôi tôi đến ngày lớn khôn.

Hai mươi năm qua tôi vẫn nhớ
Ngày ấy tôi mới lên năm
Có lần tôi nói dối mẹ
Hôm sau tưởng phải ăn đòn.
Nhưng không, mẹ tôi chỉ buồn
Ôm tôi hôn lên mái tóc
- Con ơi, trước khi nhắm mắt
Cha con dặn con suốt đời
Phải làm một người chân thật.

- Mẹ ơi, chân thật là gì?
Mẹ tôi hôn lên đôi mắt
- Con ơi, một người chân thật
Thấy vui muốn cười cứ cười
Thấy buồn muốn khóc là khóc.
Yêu ai cứ bảo là yêu
Ghét ai cứ bảo là ghét
Dù ai ngon ngọt nuông chiều
Cũng không nói yêu thành ghét
Dù ai cầm dao dọa giết
Cũng không nói ghét thành yêu.

Từ đấy người lớn hỏi tôi
- Bé ơi, bé yêu ai nhất?
Nhớ lời mẹ tôi trả lời:
- Bé yêu những người chân thật.
Người lớn nhìn tôi không tin
Cho tôi là con vẹt nhỏ.
Nhưng không! Những lời dặn đó
In vào trí óc của tôi
Như trang giấy trắng tuyệt vời
In lên vết son đỏ chói.

Năm nay tôi hai mươi lăm tuổi
Đứa bé mồ côi thành nhà văn
Nhưng lời mẹ dặn thuở lên năm
Vẫn nguyên vẹn màu son chói đỏ.

Người làm xiếc đi dây rất khó
Nhưng chưa khó bằng làm nhà văn
Đi trọn đời trên con đường chân thật.

Yêu ai cứ bảo là yêu
Ghét ai cứ bảo là ghét
Dù ai ngon ngọt nuông chiều
Cũng không nói yêu thành ghét
Dù ai cầm dao dọa giết
Cũng không nói ghét thành yêu.

Tôi muốn làm nhà văn chân thật
Chân thật trọn đời
Đường mật công danh không làm ngọt được lưỡi tôi
Sét nổ trên đầu không xô tôi ngã
Bút giấy tôi ai cướp giật đi
Tôi sẽ dùng dao viết văn trên đá.


Thứ Ba, 30 tháng 12, 2008

Tôi yêu

Phùng Quán


Tui thuộc nhiều thơ Phùng Quán. Có thể thơ ông không có những “điểm chết” bất tử. Nhưng hơn ai hết, thơ Phùng Quán chính là con người Phùng Quán. Sống hết mình, yêu hết mình, ở ông cái gì cũng phân minh, cái gì cũng tận cùng, cái gì cũng nhất quán. Phùng Quán “Di chúc chiến sĩ” không hề mâu thuẫn với Phùng Quán “Chống tham ô lãng phí” hay Phùng Quán “Lời mẹ dặn”… Phùng Quán khi đi cải tạo so với Phùng Quán được tặng giải thưởng nhà nước về văn học nghệ thuật vẫn là một Phùng Quán đó thôi. Nói như Lỗ Tấn “những gì chảy ra từ suối đều là nước, những gì chảy ra từ huyết quản đều là máu”. Tui rất thích bài “Tôi yêu” sau đây của ông mà không giải thích được vì sao tui thích.


Trái tim tôi như trái cây bị dập nát

rụng xuống từ cành cao

tình tuyệt vọng là ngọn sào

chọc trái cây rụng xuống…


Trái cây rụng vẫn mơ giấc mơ hoang tưởng

may ra còn được chân em dẫm nát

để trước khi tan vào bụi đất

còn kịp hôn gót chân yêu


Nhưng em vẫn la lối phàn nàn :

- Căn phòng tôi nóng sôi như sa mạc

anh đến ngồi quá lâu càng thêm nóng nực

và anh thở như người sắp chết khát

chút khí trời ít ỏi của tôi


Quá đau đớn tôi hóa thành lì lợm

tôi khuyên em bớt giận

nếu không được ngồi thì tôi xin đứng

như cái chổi em dựng ở xó nhà

và tôi sẽ nín thở

như ngày xưa chăn trâu cắt cỏ

tôi suýt chết đuối ở đáy giếng làng

vì mãi lặn mò con cá bống thần cô Tấm bỏ quên


-Đứng ở xó nhà cũng không được đứng

Thì tôi xin đứng ngoài hiên


-Đứng ở ngoài hiên cũng không được đứng

Thì tôi xin đứng ngoài ngõ


-Đứng ở ngoài ngõ cũng không được đứng

Thì tôi xin đứng đầu đường

mắt đăm đăm nhìn cửa sổ nhà em

môi bỏng rát những lời yêu thương


-Đứng ở đầu đường cũng không được đứng

lời yêu thương cũng không được nói

Thì tôi xin chết

nhưng tôi không nói lời vĩnh biệt

vì tôi tin tôi sẽ hồi sinh


Dù hỏa táng

dù chôn tôi xuống đất

nhưng trái tim dập nát của tôi

vẫn thắm một khối tình.

Thứ Bảy, 29 tháng 11, 2008

Thanh Thảo bình thơ Trần Quốc Thực

Khi nhà thơ Trần Quốc Thực mất, anh Nguyễn Việt Chiến viết bài "Anh đã về miền Tháp Cúc" tiễn đưa anh Thực đăng trên Thanh Niên. Anh Chiến là một trong những bạn bè thủy chung nhất của người thi sĩ tài hoa nghèo khó suốt đời này. Tui cũng viết một bài "Trần Quốc Thực, thi sĩ" đăng trên Thanh Niên, bài đó tui nói ở Việt Nam chỉ có dăm sáu thi sĩ, trong đó có Trần Quốc Thực. Biết tui viết bài về anh Thực, anh Chiến đã tìm các tập thơ cũ của anh Thực gửi bưu điện vào cho tui. Hôm qua tự nhiên ông Thanh Thảo gửi cho tui bài này bảo tui đăng trên Blog. Thấy nhớ Trần Quốc Thực và nhớ Nguyễn Việt Chiến đến ứa nước mắt.


Nhận giải thưởng Hội Nhà văn VN 2004.
Người thứ nhất tính từ bên phải là anh Trần Quốc Thực,
người thứ hai tính từ bên trái là anh Nguyễn Việt Chiến


THANH THẢO


Một nét thơ Trần Quốc Thực



"Mẹ ơi tay mẹ mười năm nắng

Tóc mẹ phơ phơ dáng lặng thầm

Mẹ ơi tay mẹ mười năm trắng

Chân mẹ mười năm mưa nắng ngâm” ( Không đề)


Tôi muốn gọi “một nét thơ Trần Quốc Thực” vì lẽ: người thơ ấy chỉ chọn từng nét trong số phận, từng nét nhỏ trong đời người-những nét khía vào ta lặng thầm mà nhói buốt. Sao áo mẹ chỉ “mười năm nắng”, sao tay mẹ chỉ “mười năm trắng”, và sao chân mẹ chỉ “mười năm mưa nắng ngâm” trong suốt cuộc đời nhiều những “mười năm” của mẹ ? Chỉ với bốn nét hay bốn chấm nhỏ: tay (), chân (trắng bợt), áo ( trắng bạc), tóc ( trắng phơ), nhà thơ đã điểm nhãn chân dung mẹ mình-một người mẹ nông dân Việt Nam chung và một người mẹ nông dân vùng đồng chiêm trũng Bắc bộ rất riêng mà một chữ ngâm đủ nói lên tất cả nỗi nhọc nhằn triền miên trên những cánh đồng chiêm khê mùa thối. Và một chữ trắng đủ cho ta giật mình!
trắng mờ


Thơ Trần Quốc Thực đã ngâm trong số phận của mẹ mình, của quê hương mình như thế, như tre ngâm vật vã trong bùn, như bông sen bông súng ngâm thân trong đồng nước, nhưng cứ thấp thoáng hừng lên, trắng lên một ngọn lửa khôn nguôi: “ Phấn trắng mẹ phơi sườn sông vắng/Tóc trắng mẹ phơi dưới trời/” . “ Ngâm” và “Phơi”, xin chú ý đến hai chữ, hai động từ này. Nếu ai đã về những vùng đồng chiêm trũng dưới trưa hè, thử “ngâm” và “phơi” mình dù trong chốc lát dưới cái nắng thiêu đốt oi ả, nắng từ trời dội xuống và nóng từ nước hắt ngược lên, sẽ cảm thấu được tất cả cái ngặt nghèo của hai con chữ tầm thường ấy. Có thể phải sống ở vùng đồng chiêm trũng nửa đời mình cộng với nghìn đời ông bà cha mẹ mình-gấp nghìn lần cái “mười năm” mới có thể viết được bài thơ ngắn này.


Đọc thơ Trần Quốc Thực nhiều lúc khiến tôi nhớ tới thơ Quang Dũng, những bài thơ mang một nỗi buồn u ẩn không thể giải thích, và không cần giải thích. Quang Dũng thường có cảm giác lưu lạc-một cảm giác thân phận mơ hồ mà ông lắng nghe được đâu đó từ trong máu huyết mình. Thơ Trần Quốc Thực cũng mang một nỗi u hoài, một cảm giác lưu lạc như thế, nhưng rõ ràng hơn. Địa chỉ quê nhà anh cũng rõ hơn địa chỉ quê nhà trong thơ Quang Dũng, dù người ta đều biết Quang Dũng sinh ra ở đâu. Nghĩa là cảm giác thất lạc trong thơ Trần Quốc Thực có những nét khác với cảm giác thất lạc trong thơ Quang Dũng. Nó định vị, định dạng nhưng không định thời. “ Mười năm” đó chỉ là một cách nói, như người khác nói “trăm năm” hay “nghìn năm”, và ở bài thơ ngắn này, thì “mười năm” ấy chính là “trăm năm” cuộc đời mẹ. Nhưng ai cũng biết, chỉ cần “ngâm” và “phơi” trong đồng chiêm trũng ấy “mười năm” là đủ thấm thía cho trăm năm, đủ nhận biết cho nghìn năm.


Cuộc đời những người mẹ nông dân chúng ta không dài, không thể dài. Vì lẽ gì thì ai cũng biết. Tôi cũng có một người mẹ nông dân như vậy cho riêng đời mình, dù mẹ tôi không sinh và sống ở vùng đất chiêm khê mùa thối như mẹ Trần Quốc Thực. Nhưng tôi cảm được những câu thơ rất thực của một người tên Thực viết về mẹ mình. Và đó cũng là người mẹ chung, người mẹ Việt Nam của chúng ta đã nghìn năm “bán mặt cho đất bán lưng cho trời” qua từng vụ từng mùa từng năm. Vì vậy, chỉ cần lấy nét “mười năm” là đủ cho tất cả.


Xin chép lại cả bài thơ 12 câu này mời bạn đọc ngẫm nhân Tết đến Xuân về:


KHÔNG ĐỀ


Đi một trưa hè, con thương mẹ

Chợ Bầu, sông Đáy nắng nôi

Phấn trắng mẹ phơi sườn sông vắng

Tóc trắng mẹ phơi dưới trời

Mẹ ơi áo mẹ mười năm nắng

Tóc mẹ phơ phơ dáng lặng thầm

Mẹ ơi tay mẹ mười năm trắng

Chân mẹ mười năm mưa nắng ngâm

Đi một trưa hè. Đi suốt trưa

Vóc người đổ sáng những năm xưa

Trưa nay sông Đáy mơ hay thức

Sóng vật mình lên trông xanh chưa ?


Ghi thêm: Mẹ ơi tay mẹ mười năm trắng, là suốt một đời mẹ trắng tay. Mẹ trắng tay và con tay trắng, có lẽ ý Trần Quốc Thực muốn nói vậy. Nhưng không hẳn vậy đâu! Mẹ dẫu trắng tay vẫn còn đứa con hiếu thảo. Và con dù trắng tay vẫn còn bài thơ nhỏ tặng mẹ, một trong những bài thơ viết về mẹ hay nhất trong thơ Việt đương đại.


Quảng Ngãi, trong những ngày mưa lụt sau hăm ba tháng mười

T.T

Thứ Bảy, 22 tháng 11, 2008

Kiệt tác của người sắp chết


Chinh cổ huyên huyên sắc
Hoàng hôn nhật dĩ tà
Tuyền đài vô khách điếm
Kim dạ túc thùy gia

Bài thơ chữ Hán đó tui đọc ở đâu đó hồi còn nhỏ, vì nó quá hay nên vẫn nhớ đến bây giờ (không nhớ là có đầu đề hay không), vẫn nhớ luôn tác giả của nó là Vũ Tân, người Việt Nam ta nhưng không biết sống vào thời nào, có thể ông là một sỹ phu yêu nước thời Cần Vương. Sau này tui tra cứu mãi vẫn không tìm ra tông tích của tác giả. Nghĩa của bài thơ tạm dịch là :

Tiếng chiêng trống đã gióng lên huyên náo
Trong ánh hoàng hôn ngày sắp tàn rồi
Dưới âm phủ không có quán trọ
Không biết đêm nay ta sẽ nghỉ chân ở đâu.

Chúng ta biết Cao Bá Quát từng hiên ngang trước pháp trường "Ba hồi trống giục mồ cha kiếp/Một nhát gươm đưa bỏ mẹ đời". Đó cũng là khí phách, nhưng vẫn còn thường, nhiều người vẫn có. Trước pháp trường mà đạt đến tầm vóc như tác giả bài thơ trên mới là hiếm. Bài thơ là một kiệt tác thi ca. Nhưng không có một khí phách đến mức như không ấy thì không có thi ca cỡ ấy. Khí phách mà như không mới là khí phách thượng thừa.






Thứ Hai, 17 tháng 11, 2008

Bài thơ tui thích nhất của ông Thanh Thảo


Con Háu lại mè nheo : “Bố ơi bố đọc thơ đi bố !”. “Thơ hay thì trên đời không có nhiều, bài nào thuộc thì bố đọc cho Háu nghe hết rồi”. “Bố đọc lại bài Thử nói về hạnh phúc của Thanh Thảo đi”. Lại phải đọc cho con Háu nghe, dù Háu đã nghe 3 lần rồi. Bài thơ này tui đọc một lần trên Báo Phụ nữ Việt Nam năm 1977, và thuộc lòng luôn. Nhưng nó đã được sáng tác từ năm 1972. Nghe đồn là ông Thanh Thảo cũng bị rầy rà về bài thơ đó. Tui hỏi ông có phải như vậy không, ông bảo : “Không. Hồi chiến tranh nó có được in đâu mà rầy rà. Một đàn anh bảo, bài này hay nhưng buồn quá không in được. Mãi đến sau giải phóng báo Phụ nữ mới in lần đầu tiên, không ai rầy rà gì. Nhưng trước giải phóng anh em vẫn chuyền tay nhau đọc, nên độ phổ cập cũng tương đối”.
Đây chưa hẳn là bài thơ hay nhất của ông Thanh Thảo, nhưng là bài thơ tui thích nhất.


Thanh Thảo

Thử nói về hạnh phúc

I

Nửa đêm tôi choàng dậy
tiếng bom hú rất gần

ba đợt B52

Cái hầm của chúng tôi ngày không nắng mặt trời

đêm không ánh sao
những mùa trăng lướt qua
xa cách

tôi thắp đèn
bốn bên là đất
mỗi lúc bom rung
đất rơi đầy mặt
đất rơi đầy giấc mơ
những giấc mơ chập chờn
bao giờ cũng có khoảng trời xanh vòi vọi
lung linh gương mặt của người thương

II

Những tình yêu thật thường không ồn ào
chúng tôi đều hiểu đất nước đang hồi khốc liệt
chúng tôi hiểu điều ấy bằng mọi giác quan
bằng chén cơm ăn mắm ruốc
bằng giấc ngủ bị cắt ngang cắt dọc
bằng những nắm đất mọc theo đường hành quân

có những thằng con trai mười tám tuổi

chưa từng biết nụ hôn người con gái
chưa từng biết những lo toan phức tạp của đời
câu nói đượm nhiều hơi sách vở
khi nằm xuống
trong đáy mắt vô tư còn đọng một khoảng trời

hạnh phúc nào cho tôi
hạnh phúc nào cho anh
hạnh phúc nào cho chúng ta
hạnh phúc nào cho đất nước

có những thằng con trai mười tám tuổi
nhiều khi cực quá khóc òa
nhiều lúc tức mình chửi bâng quơ
phanh ngực áo và mở trần bản chất
mỉm cười trước những lời lẽ quá to
nhưng nhất định không bao giờ bỏ cuộc

với những thằng con trai mười tám tuổi
đất nước là nhịp tim có thể khác thường
là một làn mây mỏng đến bâng khuâng
là mùi mồ hôi thật thà của lính
đôi khi là một giọng nữ cao nghe từ Hà Nội
hay một bữa cơm rau rừng

chúng tôi không muốn chết vì hư danh
không thể chết vì tiền bạc
chúng tôi lạ xa với những tin tưởng điên cuồng
những liều thân vô ích

đất nước đẹp mênh mang
đất nước thấm tự nhiên đến tận cùng máu thịt
chỉ riêng cho Người
chúng tôi dám chết

III

Đêm nay ai dắt tay nhau vào tiệc cưới
ai thức trắng lội sình
ai trầm ngâm viết những câu thơ thông minh
ai trả nghĩa đời mình bằng máu
máu đỏ thật không ồn ào
máu ướt đẫm thấm vào ngực áo

hạnh phúc nào cho tôi
hạnh phúc nào cho anh
hạnh phúc nào cho chúng ta
hạnh phúc nào cho đất nước

những câu hỏi chưa bao giờ nguôi được
mảnh đất hôm nay bè bạn chúng tôi nằm
nơi máu đổ phải sống bằng thực chất
không ai nỡ lo vun vén riêng mình
khi mộ bạn chính bàn tay anh đắp

nơi cao nhất thử lòng ta yêu đất nước

thử lòng ta chung thuỷ vô tư
nơi vỡ vụn dưới chân bao mảng đêm hèn nhát
những gương mặt ngẩng lên lấp lánh chất người

IV

Cuộc chiến tranh đã đi qua một phần tư thế kỷ
tôi nhớ người con gái xưa tìm chồng
như cơn gió lang thang giữa trời đất mênh mông
nỗi tuyệt vọng khiến tình yêu hoá đá

tôi đã gặp những người con gái
mở đường cho chúng tôi ra trận
qua bóng hòn Vọng Phu

nhiều em chưa tìm được người yêu
đã giáp mặt hàng trăm lần cái chết
hòn núi cô đơn đứng ngàn năm chất ngất
mà hạnh phúc bình thường vẫn quá tầm tay
các em mấy năm bám trụ nơi đây
gánh đá phá bom tải hàng dựng lán
đào sẵn huyệt cho mình khi ngã xuống
mà tình yêu không hoá đá bao giờ

xe chúng tôi qua các em mừng vẫy tay
chắc sau ròn rã tiếng cười
nước mắt sẽ thầm rơi
trên những gương mặt lành màu nắng gió

V

Cuộc chiến tranh đã đi qua một phần tư thế kỷ
từ tiếng khóc oa oa chào đời của anh
đến phút đầu mình thương nhau em khóc
đến một ngày chia ly
đến nhiều tháng năm xa cách
anh sẽ nói với em thế nào về hạnh phúc
mùi thuốc súng bay qua số phận chúng mình

em nói sẽ chờ anh năm năm mười năm
sẽ chờ anh hết cuộc chiến tranh này
dù ngày trở về không nguyên vẹn

buổi chiều dâng vàng rực ngọn cây
những cánh chim mãi bay về một hướng
góc duy nhất trong đời anh yên tĩnh
là em

giữa chúng mình
nỗi nhớ nhau chưa đủ thành hạnh phúc
cái khoảng cách bao giờ cũng thật
nhưng anh tin em sẽ đợi anh về
dù biết đây là những tháng năm dài nhất

nghe gió cồn xao đảo góc rừng khuya
nghĩ đến em đất trời lắng lại
chúng mình sẽ thương nhau như chưa bao giờ thương vậy
nếu bước cuối cùng này
ta bước qua

và em ơi, ngày sum họp ngày mai
giữa chúng mình
còn tên những bạn bè ngã xuống
những người hay mơ mộng
tha thiết yêu và muốn làm được chút gì
cho em
cho anh
cho đất nước

đôi tay họ
đôi bàn tay trong sạch
đã vùi sâu trong đất
sẽ vươn giữa hai ta như những nhành cây
những nhành cây ôm chặt cuộc đời này
giữ cho những người yêu tròn hạnh phúc.

1972